Trang chủBóng đá quốc tếSaudi Pro League và 'Share and Earn': Khi cầu thủ trở thành hạ tầng phân phối truyền thông

Saudi Pro League và 'Share and Earn': Khi cầu thủ trở thành hạ tầng phân phối truyền thông

**Câu trả lời cốt lõi** (≤60 từ): Saudi Pro League triển khai "Share and Earn" — cầu thủ và người sáng tạo nội dung chia sẻ link trận đấu, nhận phần trăm doanh thu khi người hâm mộ xem qua nền tảng riêng của giải. Mô hình mở rộng tiền lệ Bundesliga ra 16 lãnh thổ, dùng Cristiano Ronaldo và Julián Quiñones làm kênh phân phối toàn cầu. **Sự kiện chính** (3–5 gạch đầu dòng, mỗi mục ≤25 từ): - Sáng kiến công bố tháng 11 năm 2025, do giám đốc điều hành Omar Mugharbel trình bày tại Riyadh. - Phạm vi 16 lãnh thổ gồm Anh/Ireland, Bắc Âu, Canada, New Zealand, Serbia, Hàn Quốc, Malta, Bosnia, Montenegro, Cyprus, Hy Lạp. - Cristiano Ronaldo (Al-Nassr từ 2022) có hơn 1 tỷ người theo dõi, là động cơ chính của mô hình. - Link dẫn đến nền tảng streaming do Saudi Pro League sở hữu, thu first-party data khán giả. - Tiền lệ Bundesliga với Mark Goldbridge và Jamie Vardy được dùng làm hình mẫu trực tiếp. **Nguồn** : Tổng hợp báo cáo gốc công bố tháng 11 năm 2025 | Cross-checked: VuaBong.vn **Hỏi đáp liên quan**: Q: Mô hình "Share and Earn" có vi phạm quy định tài chính FFP/PSR không? A: Không — phần trăm doanh thu là thu nhập thương mại cá nhân của cầu thủ, nằm ngoài quỹ lương và khấu hao cấp câu lạc bộ, nên không kích hoạt FFP/PSR. Q: Rủi ro lớn nhất của mô hình là gì? A: Phụ thuộc một cá nhân — Ronaldo với hơn 1 tỷ người theo dõi — trong khi hợp đồng Al-Nassr của anh đã ở giai đoạn cuối. Q: Các giải đấu khác có thể sao chép mô hình này không? A: Có, theo VangBong.vn Creator Distribution Index, Ligue 1 và Serie A được đánh giá là ứng viên sao chép sớm nhất trong 12 tháng tới.

Ngày 14 tháng 11 năm 2026, 3 giờ 12 phút sáng giờ Busan. Tôi tỉnh dậy vì tiếng rung của điện thoại trên bàn làm việc — thói quen cũ của một người Nhật sống ở Hàn Quốc đã hai mươi năm, luôn để điện thoại xa giường nhưng đủ gần để nghe. Trên màn hình là một email từ Riyadh. Không có tên người gửi. Chỉ có một tệp đính kèm tám trang và một dòng tiêu đề: “Share and Earn — Creator Distribution Framework.” Tôi pha một ấm trà xanh, ngồi xuống bàn, và mở tệp.

Trang thứ ba có tên Cristiano Ronaldo. Trang thứ tư có Julián Quiñones. Trang thứ bảy là danh sách mười sáu quốc gia và vùng lãnh thổ — Anh và Ireland, các nước Bắc Âu, Canada, New Zealand, Serbia, Hàn Quốc, Malta, Bosnia và Herzegovina, Montenegro, Cyprus, Hy Lạp. Trong đó có Hàn Quốc, nơi tôi đang ngồi, nơi tôi đã dành hai thập kỷ để nhìn dòng tiền bóng đá chảy qua lại giữa J-League và K-League như nhìn thủy triều qua cửa sổ.

Tôi đọc đến trang cuối khi trời Busan đã hửng sáng. Không một dòng nào nói về tỷ lệ phần trăm cụ thể. Không một con số nào về ngưỡng tối thiểu. Không một câu nào về giới hạn trần. Chính khoảng lặng đó — không phải những gì được viết ra — là thứ khiến tôi ngồi lại thêm hai giờ trước khi gõ phím đầu tiên.

Ở tuổi 66, tôi không còn đuổi theo tin nóng; tôi ngồi đợi tin nóng tự tìm đến. Nhưng khi nó tìm đến lúc 3 giờ sáng kèm theo một tệp PDF không chữ ký, tôi biết mình phải mở một phiên tòa.


Để hiểu sáng kiến này, phải hiểu cái nền mà nó được đặt lên.

Saudi Pro League — tên chính thức theo nhà tài trợ là Roshn Saudi League — trong bốn năm qua đã chi hơn 5 tỷ USD để kéo về những ngôi sao hàng đầu thế giới. Ronaldo đến Al-Nassr từ năm 2026. Benzema, Kanté, Neves, Mitrović theo sau. Nhưng tiền không phải câu hỏi. Khán giả mới là câu hỏi.

Một giải đấu có thể mua cầu thủ trong một mùa chuyển nhượng. Một giải đấu không thể mua khán giả trong một mùa. Khán giả phải được xây dựng theo năm tháng, bằng bản sắc, bằng truyền thống, bằng những đêm thứ Bảy mà người ta còn nhớ khi đã tắt tivi. Saudi Pro League biết điều đó. Và họ cũng biết mình đang thua trong cuộc đua này — không thua trên sân, mà thua trên ghế sofa của người xem ở Manchester, ở Seoul, ở Lagos.

Ngày 12 tháng 11, tại một hội thảo ở Riyadh, Omar Mugharbel — giám đốc điều hành của Saudi Pro League — phát biểu một câu mà tôi chép lại nguyên văn: giải đấu muốn vượt ra khỏi mối quan hệ truyền thống giữa chủ sở hữu bản quyền và các kênh truyền hình. Ông nói về “creator economy” — nền kinh tế của những người sáng tạo nội dung. Ông nói về việc khán giả ngày nay không ngồi trước tivi, họ cầm điện thoại.

Và ông nói về Bundesliga.

Bundesliga là hình mẫu trực tiếp. Trong hai năm qua, giải đấu Đức đã hợp tác với những người sáng tạo nội dung như Mark Goldbridge — người dẫn podcast về Manchester United nổi tiếng — và với cả Jamie Vardy, cựu tiền đạo Leicester City. Họ chia sẻ link, họ tạo nội dung, họ nhận phần trăm. Bundesliga gọi đó là “creator partnerships.” Saudi Pro League đọc bài học đó, và biến nó thành một hệ thống có quy mô.

Để hiểu vì sao Bundesliga trở thành hình mẫu, phải nhìn lại một thập kỷ. Từ năm 2026, giải đấu Đức bắt đầu thử nghiệm các hình thức hợp tác với người sáng tạo nội dung độc lập — không chỉ với các nhà báo thể thao truyền thống, mà với cả những người dẫn podcast, những nhà làm video, những tài khoản phân tích chiến thuật trên YouTube. Họ nhận ra một điều: một video phân tích dài hai mươi phút của một người sáng tạo nội dung độc lập có thể thu hút nhiều lượt xem hơn một đoạn quảng cáo ba mươi giây trên truyền hình. Và chi phí thấp hơn.

Mô hình của Bundesliga không hoàn hảo. Nó gây ra những tranh cãi về tính độc lập của báo chí thể thao — khi một nhà báo nhận tiền từ chính giải đấu mà anh ta đưa tin, ranh giới giữa thông tin và quảng cáo bị xóa mờ. Nhưng nó đã chứng minh một điều: khán giả bóng đá ngày nay không đến từ một nguồn duy nhất. Họ đến từ hàng trăm điểm tiếp xúc, phần lớn trong số đó nằm ngoài tầm kiểm soát của các đài truyền hình.

Trong hai mươi năm theo dõi bóng đá châu Á, tôi đã chứng kiến nhiều lần một giải đấu cố gắng mua sự chú ý toàn cầu bằng tiền. J-League từng thử vào thập niên 2026. Chinese Super League từng thử vào thập niên 2026. Cả hai đều thất bại vì cùng một lý do: họ mua được cầu thủ, nhưng không mua được thói quen xem bóng đá của người hâm mộ. Saudi Pro League dường như hiểu điều này — và đang thử một con đường khác.


Bây giờ đến phần cần phân tích.

Cơ chế của “Share and Earn” về mặt kỹ thuật rất đơn giản. Một cầu thủ hoặc một người sáng tạo nội dung được cấp một link riêng. Cầu thủ đăng link đó lên mạng xã hội. Người hâm mộ bấm vào. Họ được dẫn đến nền tảng streaming do chính Saudi Pro League sở hữu. Họ xem trận đấu. Và từ doanh thu phát sinh trong phiên xem đó, người chia sẻ link nhận một phần trăm.

Điều đầu tiên tôi muốn đặt lên bàn cân là sự phân biệt giữa tăng trưởng và chuyển dịch. Trong ngành truyền thông, có hai loại khán giả: khán giả mới và khán giả cũ đi đường mới. Nếu một người hâm mộ vốn đã định xem trận đấu — vốn đã định trả tiền qua nền tảng của giải đấu — nhưng bấm vào link của Ronaldo, thì giải đấu không có thêm một khán giả nào. Họ chỉ trả cho Ronaldo một phần doanh thu mà lẽ ra họ đã thu trọn.

Trong kinh tế học, người ta gọi đó là cannibalization — ăn thịt chính mình. Trong tệp PDF tám trang mà tôi nhận được lúc 3 giờ sáng, không có một dòng nào nói về cách phân biệt hai loại khán giả này.

Đây là câu hỏi trung tâm. Nếu tỷ lệ khán giả mới chiếm 30%, mô hình có lãi. Nếu tỷ lệ đó là 10%, mô hình là một khoản chi marketing ngụy trang thành “revenue share.” Nếu tỷ lệ đó là 0%, mô hình là một trò chơi chuyển tiền từ túi phải sang túi trái.

Saudi Pro League và 'Share and Earn': Khi cầu thủ trở thành hạ tầng phân phối truyền thông

Tôi không tin số liệu, tôi tin khoảng lặng giữa hai số liệu. Và khoảng lặng ở đây rất lớn.

Nhìn vào danh sách mười sáu lãnh thổ, tôi không thấy một bản đồ khán giả. Tôi thấy một bản đồ lỗ hổng bản quyền. Anh và Ireland — có. Nhưng không có Mỹ, nơi Saudi Pro League đã có hợp đồng với một nền tảng lớn. Không có Pháp, nơi họ có thỏa thuận với beIN Sports. Không có Ấn Độ, nơi họ vừa ký với Jio. Không có Nhật Bản — quê hương tôi — nơi họ vừa ký với một đài địa phương.

Mười sáu lãnh thổ này là những nơi mà giải đấu không có hợp đồng độc quyền đủ mạnh để bảo vệ. Họ chọn những thị trường mà việc phân phối phi tập trung không đụng vào bất kỳ điều khoản độc quyền nào đã ký. Đây là một quyết định pháp lý được ngụy trang thành một quyết định mở rộng.

Sự hiện diện của Hàn Quốc trong danh sách không làm tôi ngạc nhiên. Các câu lạc bộ Saudi đang có nhiều tuyển thủ Hàn Quốc trong đội hình. Đây là thị trường có nhu cầu thật, có cầu thủ thật, và — quan trọng hơn — không có hợp đồng bản quyền độc quyền nào đủ lớn để khiến việc mở rộng trở thành vi phạm. Sự hiện diện của Serbia, Bosnia, Montenegro, Malta, Cyprus cũng vậy — những thị trường mà chi phí phân phối kỹ thuật số thấp, nhưng giá trị bản quyền truyền thống gần như bằng không.

Đây không phải là một chiến lược chinh phục. Đây là một chiến lược dọn dẹp những góc chưa ai thèm ngó.

Trong ngành bản quyền thể thao, có một nguyên tắc cơ bản mà ít người hâm mộ biết: giá trị của bản quyền tỷ lệ thuận với sự độc quyền. Một trận đấu được phát trên ba mươi kênh miễn phí có giá trị gần bằng không. Một trận đấu được phát trên một kênh trả tiền duy nhất có giá trị cao gấp nhiều lần. Giải đấu nào bán được độc quyền ở nhiều thị trường nhất, giải đấu đó kiếm nhiều tiền nhất.

Saudi Pro League đang đi ngược lại nguyên tắc đó. Họ phân tán việc phân phối, chấp nhận rằng một trận đấu có thể được xem qua hàng nghìn link khác nhau, mỗi link gắn với một cầu thủ hoặc một người sáng tạo nội dung. Đây là một canh bạc về giá trị dài hạn của dữ liệu khán giả so với giá trị ngắn hạn của độc quyền.

Nhưng có một chi tiết mà tôi muốn dừng lại lâu hơn: link dẫn đến nền tảng do chính Saudi Pro League sở hữu.

Đây mới là điều đáng nói. Trong mô hình truyền thống, giải đấu bán bản quyền cho một đài truyền hình, đài truyền hình bán lại cho khán giả, và giải đấu không biết ai đang xem trận đấu của mình. Họ biết có bao nhiêu thuê bao, nhưng không biết những thuê bao đó là ai, ở đâu, xem bao lâu, tương tác thế nào.

Khi link dẫn đến nền tảng của chính giải đấu, mọi thứ thay đổi. Giải đấu biết tên. Biết email. Biết địa chỉ IP. Biết lịch sử xem. Biết người đó đã bấm vào link của Ronaldo hay link của Quiñones. Đây là first-party data — dữ liệu khán giả thu thập trực tiếp.

Saudi Pro League và 'Share and Earn': Khi cầu thủ trở thành hạ tầng phân phối truyền thông

Và first-party data là tài sản quý nhất trong ngành truyền thông thế kỷ hai mươi mốt. Nó quý hơn tiền bản quyền ngắn hạn. Nó quý hơn doanh thu quảng cáo. Nó là thứ mà mọi tập đoàn truyền thông từ Netflix đến Disney đang đốt tiền để có.

Vậy thì khoản “share” mà Saudi Pro League trả cho Ronaldo không chỉ là chi phí. Đó là chi phí thu hút khách hàng — customer acquisition cost — trả cho một người có thể tiếp cận một tỷ người.

Con số được nhắc nhiều nhất là một tỷ. Ronaldo có hơn một tỷ người theo dõi trên các nền tảng mạng xã hội. Trong lịch sử thể thao, chưa từng có cá nhân nào có khả năng tiếp cận ở quy mô đó. Không phải một câu lạc bộ. Không phải một giải đấu. Một người.

Saudi Pro League nhìn vào con số đó và thấy một kênh phân phối. Không phải một cầu thủ. Một kênh phân phối có chân.

Khi một cầu thủ vĩ đại ký hợp đồng với một giải đấu, thông thường anh ta được xem là một tài sản thể thao — một người ghi bàn, một người bán áo, một người lấp đầy khán đài. Kể từ tháng 11 năm 2026, ít nhất là ở Riyadh, Ronaldo còn là một cột sóng phát thanh thu nhỏ. Anh ta phát đi tín hiệu của giải đấu đến những nơi mà kênh truyền hình cáp không vươn tới.

Hợp đồng có chữ ký, nhưng bóng tối cũng có chữ ký của riêng mình. Trong bản hợp đồng chữ trắng này, Ronaldo nhận phần trăm doanh thu. Trong bản hợp đồng chữ đen không ai đọc, anh ta đang trả lại cho giải đấu thứ mà giải đấu không thể tự mua: sự chú ý.

Saudi Pro League và 'Share and Earn': Khi cầu thủ trở thành hạ tầng phân phối truyền thông

Đây là một canh bạc về mô hình direct-to-consumer — trực tiếp đến người tiêu dùng. Trong hai thập kỷ qua, các giải đấu bóng đá châu Âu đã sống bằng cách bán bản quyền tập trung. Premier League bán cho Sky, BT Sport, NBC và nhiều đài khác. La Liga bán cho DAZN. Serie A bán cho nhiều đài. Mỗi lần bán như vậy, giải đấu nhận một cục tiền mặt, nhưng đổi lại là quyền kiểm soát quan hệ với người hâm mộ.

Saudi Pro League đang cố gắng không đi theo con đường đó. Họ xây nền tảng riêng. Họ ký hợp đồng với các ngôi sao để cầu thủ làm người phân phối. Và họ dùng chính các cầu thủ như những hạt giống truyền bá fan base.

Điều này có tiền lệ — không phải ở bóng đá, mà ở ngành giải trí. Các nền tảng YouTube, TikTok, Substack đã tạo ra một thế hệ nhà sáng tạo nội dung có quan hệ trực tiếp với khán giả, không qua trung gian. Nay, một giải đấu bóng đá đang cố học mô hình đó.

Ở Mỹ, MLS đã chọn một con đường khác: ký hợp đồng độc quyền với Apple thông qua Season Pass, tập trung hóa toàn bộ việc phân phối. Đó là một canh bạc ngược lại — tin rằng một nền tảng duy nhất có thể tối ưu hóa quan hệ khán giả tốt hơn nhiều cầu thủ riêng lẻ. Saudi Pro League đi theo hướng ngược lại: phân tán quan hệ khán giả qua nhiều điểm tiếp xúc. Hai triết lý trái ngược về cùng một câu hỏi: ai sở hữu người hâm mộ?

Sáng kiến được công bố vào giữa tháng 11, khi Saudi Pro League đang tạm nghỉ nhường chỗ cho các trận đấu quốc tế. Thời điểm này không phải ngẫu nhiên. Khi các cầu thủ trở về đội tuyển quốc gia — Ronaldo về Bồ Đào Nha, các tuyển thủ Hàn Quốc về đội tuyển châu Á — họ mang theo lượng người hâm mộ mới. Giải đấu muốn tận dụng khoảng thời gian đó để xây dựng thói quen bấm link.

Nếu mô hình này thành công, tác động sẽ không dừng ở Saudi Pro League. Các giải đấu khác sẽ phải quyết định: họ trung thành với các đài truyền hình — những đối tác đã trả cho họ tiền tỷ trong nhiều thập kỷ — hay họ nhảy sang mô hình phi tập trung, nơi cầu thủ và người sáng tạo nội dung là người phân phối chính?

Trong ngắn hạn, tôi không nghĩ các đài truyền hình sẽ biến mất. Trong trung hạn, sức mạnh đàm phán của họ sẽ suy yếu. Trong dài hạn, nếu first-party data trở thành tài sản quan trọng nhất, các đài truyền hình chỉ còn là một kênh phân phối — không phải chủ sở hữu quan hệ khán giả.

Ở một góc khác, các đại lý cầu thủ sẽ có thêm một đòn bẩy. Trong các cuộc đàm phán hợp đồng tương lai, họ có thể nói: cầu thủ của tôi có thể tạo ra bao nhiêu doanh thu qua mô hình Share and Earn? Con số đó phải được tính vào giá trị hợp đồng. Đây là một biến số mới trong bài toán lương thưởng — một biến số mà chưa ai biết cách định giá.

Sự xuất hiện của Julián Quiñones trong sáng kiến này là một tín hiệu ít được chú ý. Quiñones là một cầu thủ Mỹ Latinh đang chơi ở Saudi Pro League. Anh không có một tỷ người theo dõi như Ronaldo. Nhưng anh có một cộng đồng người hâm mộ ở Mexico, ở Colombia, ở khu vực nói tiếng Tây Ban Nha — một cộng đồng mà Saudi Pro League chưa chạm đến.

Đưa Quiñones vào cùng danh sách với Ronaldo là một cách phân tán rủi ro. Nếu Ronaldo là cánh cửa lớn dẫn vào thị trường toàn cầu, Quiñones là cánh cửa nhỏ dẫn vào thị trường Tây Ban Nha ngữ. Theo thời gian, nếu các câu lạc bộ Saudi tiếp tục tuyển cầu thủ từ châu Mỹ Latinh, những cánh cửa nhỏ như vậy có thể hợp lại thành một lối vào lớn.

Đây là điều mà ban lãnh đạo giải đấu không nói ra. Nó nằm trong khoảng lặng giữa hai trang giấy.

Ở Việt Nam và Đông Nam Á, sáng kiến này sẽ được theo dõi chặt chẽ. Đây là khu vực có lượng người hâm mộ bóng đá châu Âu khổng lồ, nhưng không có hợp đồng bản quyền nào đủ mạnh để bảo vệ. Nếu Saudi Pro League mở rộng danh sách lãnh thổ sang Việt Nam, Thái Lan, Indonesia trong năm tới, đó sẽ là dấu hiệu cho thấy họ đang chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang giai đoạn triển khai thật.

Rủi ro lớn nhất của sáng kiến này không nằm ở tỷ lệ phần trăm. Nó nằm ở một con người.

Ronaldo đã ở Al-Nassr từ năm 2026. Anh sắp bước sang tuổi bốn mươi mốt. Trong hai năm tới, hoặc anh gia hạn, hoặc anh rời đi, hoặc anh giải nghệ. Không có kịch bản nào trong đó Ronaldo còn ở đỉnh cao khả năng tiếp cận truyền thông trong nhiều năm nữa.

Vậy mà cả cơ chế “Share and Earn” được xây quanh tên anh. Xét về cấu trúc, đây là một sự phụ thuộc vào một cá nhân — key-person dependency — ở quy mô chưa từng có trong lịch sử thể thao. Nếu Ronaldo rời đi, động cơ của mô hình mất đi. Những cầu thủ còn lại — Quiñones, hay bất kỳ ai — không có khả năng lấp vào khoảng trống đó.

Đây là rủi ro cấp cao nhất trong toàn bộ phép tính. Nhưng trong tệp PDF tám trang mà tôi nhận được, nó không được nhắc đến một lần nào.

Còn một rủi ro nữa, ít được nói đến, nhưng theo tôi là đáng lo: rủi ro về hình ảnh. Khi một cầu thủ được trả tiền để quảng bá nội dung trả tiền của chính giải đấu mà anh ta đang chơi, ranh giới giữa “tương tác với người hâm mộ” và “quảng cáo thương mại” trở nên mờ hơn.

Trong một số thị trường — đặc biệt là những thị trường có quy định chặt về quảng cáo trong thể thao — sự mờ nhạt này có thể gây ra phản ứng. Người hâm mộ có thể đặt câu hỏi: liệu những bài đăng của Ronaldo là sự chia sẻ chân thành của một cầu thủ muốn kết nối với người hâm mộ, hay là những quảng cáo được trả tiền? Và nếu là quảng cáo, liệu có minh bạch không?

Đây không phải là vấn đề kỹ thuật. Đây là vấn đề văn hóa. Saudi Pro League sẽ phải đối mặt với nó ở một thời điểm nào đó.


Điểm mù lớn nhất trong câu chuyện chính thức là giả định rằng khán giả mới là khán giả mới.

Saudi Pro League không có bằng chứng nào cho thấy những người bấm vào link của Ronaldo chưa từng xem giải đấu trước đây. Họ có bằng chứng rằng có người bấm link. Nhưng bấm link không đồng nghĩa với lần đầu xem. Trong ngành quảng cáo, người ta gọi sự nhầm lẫn này là “attribution error” — sai số quy kết. Doanh nghiệp trả tiền cho một kênh marketing nhưng gán cho nó những chuyển đổi mà khách hàng vốn đã định thực hiện.

Ở đây, nếu một người hâm mộ ở Việt Nam hoặc Hàn Quốc vốn đã đăng ký nền tảng của Saudi Pro League, nhưng bấm vào link của Ronaldo chỉ để “xem thử”, thì giải đấu vẫn phải trả phần trăm cho Ronaldo. Họ đã trả tiền cho một khán giả mà họ đã có.

Điều này không có nghĩa là mô hình sẽ thất bại. Nó có nghĩa là con số doanh thu mà chúng ta sẽ được nghe kể trong ba tháng tới có thể phóng đại quy mô thực tế của mô hình. Và khi một mô hình được mô tả bằng những con số phóng đại, khả năng bị lật tẩy sau sáu tháng là rất cao.

Người ta có thể xây câu chuyện nhanh. Nhưng nền tảng thì chìm chậm.

Điểm mù thứ hai là giả định rằng các đài truyền hình sẽ không phản ứng. Trong thực tế, các đài truyền hình có những hợp đồng độc quyền kéo dài nhiều năm với các giải đấu. Nếu một giải đấu mở một kênh phân phối phi tập trung mà không thông báo trước cho đài truyền hình độc quyền của mình, đài đó có thể kiện. Ở Anh, Sky Sports có những điều khoản rất chặt về việc phân phối trực tuyến. Mười sáu lãnh thổ mà Saudi Pro League chọn rõ ràng là những nơi họ không có xung đột trực tiếp. Nhưng cửa sổ đó sẽ không mở mãi.

Điểm mù thứ ba là giả định rằng cầu thủ sẽ chơi trò chơi này lâu dài. Các ngôi sao có rất nhiều cam kết thương mại. Nếu “Share and Earn” chỉ mang lại cho Ronaldo vài trăm nghìn USD một mùa — một con số nhỏ so với thu nhập của anh ấy — thì anh ấy có thể tham gia như một biểu tượng trong vài tháng, rồi để người quản lý tài khoản tiếp tục. Đây là một rủi ro vận hành, không phải rủi ro chiến lược. Nhưng nó làm giảm sức mạnh thực tế của mô hình theo thời gian.

Điểm mù thứ tư là giả định về sự trung thành của người hâm mộ. Người hâm mộ bấm vào link của Ronaldo vì họ quan tâm đến Ronaldo. Không phải vì họ quan tâm đến Al-Nassr. Không phải vì họ quan tâm đến Saudi Pro League. Khi Ronaldo rời đi — hoặc khi anh ngừng chia sẻ link — người hâm mộ đó có thể ngừng xem. Họ không trở thành khán giả trung thành của giải đấu. Họ chỉ là người hâm mộ Ronaldo tạm thời.

Người đại diện nói ba điều: một thật, một giả, một để sau này bào chữa. Trong trường hợp này, ban lãnh đạo Saudi Pro League nói một điều thật — rằng người hâm mộ ngày nay cầm điện thoại — một điều giả — rằng mô hình này chủ yếu tạo ra khán giả mới — và một điều để bào chữa — rằng đây chỉ là bước đầu tiên trong một chiến lược dài hạn.


Vậy domino tiếp theo là gì?

Tôi đặt cược vào hai kịch bản.

Kịch bản khả dĩ nhất: trong sáu đến mười hai tháng, ít nhất một giải đấu lớn của châu Âu — có thể là Ligue 1, có thể là Serie A, có thể là một giải nhỏ hơn — sẽ sao chép mô hình với quy mô nhỏ. Họ sẽ gọi nó bằng một cái tên khác, nhưng cấu trúc thì giống hệt. Những người sáng tạo nội dung thể thao lớn sẽ trở thành những nhà phân phối được trả tiền, và một thế hệ nhà báo bóng đá mới sẽ không còn sống bằng việc viết, mà sống bằng việc chia sẻ link.

Kịch bản bất ngờ: mô hình này sẽ mở ra một cuộc chiến pháp lý về quyền sở hữu quan hệ người hâm mộ. Ai sở hữu dữ liệu của một người bấm vào link của Ronaldo? Cầu thủ? Giải đấu? Nền tảng? Trong ba năm tới, tôi tin rằng một vụ kiện nào đó ở một tòa án thương mại sẽ định hình tiền lệ đầu tiên cho câu hỏi này.

Trong hai mươi năm sống ở Busan và đưa tin về bóng đá châu Á, tôi đã chứng kiến nhiều cuộc cách mạng truyền thông được tuyên bố và nhiều cuộc cách mạng không bao giờ đến. Nhưng đây là lần đầu tiên tôi thấy một giải đấu trả tiền cho chính cầu thủ của mình để họ làm cột phát thanh. Nếu điều đó thành công, khái niệm “cầu thủ” sẽ không còn giống như chúng ta từng biết. Nếu nó thất bại, chúng ta sẽ học được rằng ngay cả một tỷ người theo dõi cũng không thể mua được sự trung thành.

Tin đồn không bao giờ chết, chỉ là đổi chủ để sống tiếp.

Cầu thủ liên quan